NVMT
(Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie)
PARAMEDISCHE THERAPIE BIJ
KlACHTEN BEWEGINGSAPPARAAT MANUELE THERAPIE Wat is een manueeltherapeut?
De manueeltherapeut is een specialist binnen de fysiotherapie
die zich met name richt op de wervelkolom en de daaraan
gerelateerde klachten op het curatieve domein. Een geregistreerd
manueel therapeut is een fysiotherapeut die na zijn opleiding
voor fysiotherapie één van de vijf erkende opleidingen voor
manuele therapie heeft gevolgd: Stichting Opleiding Manuele
Therapie (SOMT); Stichting Maitland-Concept ; Opleiding
Orthopedische Manuele Therapie (OOMT); Stichting School voor
Manuele Therapie Utrecht en GGS Manuele Therapie Vrije
Universiteit Brussel
De opleidingen duren 2 tot 4 jaar (in deeltijd). Op dit moment
is de opleiding GGS uit Brussel de enige opleiding op
universitair niveau. De Nederlandstalige opleidingen tot manueel
therapeut wijken sterk af van de opleidingen gegeven in
Australië, Amerika en Canada, zowel qua duur als qua inhoud.
Alleen de opleiding volgens het Maitland Concept is de enige
opleiding die met gelijksoortige buitenlandse opleidingen
vergelijkbaar is. Aanvullende informatie is te vinden op
internet: www.nvmt.nl.
Wanneer naar een
manueeltherapeut?
De manueeltherapeut is uitermate geschikt voor de
diagnosestelling, al of niet in combinatie met de behandeling,
van aandoeningen van het bewegingsapparaat (gewrichten, spieren
etc) in het algemeen en van de wervelkolom in het bijzonder.
Over manuele therapie;
diagnostiek en behandeling Diagnostiek. De patiënt komt met een hulpvraag bij de
manueel therapeut en deze hulpvraag wordt middels de anamnese
geëxpliciteerd. Na de anamnese volgt een lichamelijk onderzoek
waaronder palpatie, metingen en specifieke diagnostische
technieken of analyse van bewegingspatronen. Deze geven de
manueeltherapeut nauwkeurige informatie over het
bewegingsverloop en eventuele functiestoornissen van gewrichten.
Op grond van deze gegevens wordt er een manueeltherapeutische
diagnose geformuleerd De manueeltherapeut zal tijdens het eerste
consult in overleg met de patiënt besluiten of behandeling
zinvol is, dan wel aanvullend medisch onderzoek wenselijk is, of
dat er een contra-indicatie voor manuele therapie is. In beide
laatste gevallen vindt terugkoppeling naar de verwijzer plaats.
Therapie. Doel van de
manuele therapie is het beantwoorden van de hulpvraag van de
patiënt. Dit gebeurt onder andere door het herstellen of
verminderen van de functiestoornissen die tijdens het
lichamelijk onderzoek zijn gevonden (pijn, mobiliteit, etc.).
Het uiteindelijk doel is een normale uitvoering van dagelijkse
activiteiten en optimale participatie in het dagelijks leven
zoals in werk en sport.
Tijdens de manueel therapeutische behandeling kan gebruik worden
gemaakt van mobilisaties, eventueel aangevuld met manipulaties.
Een mobilisatie is een repeterend toegepaste techniek, meestal
in de beperkte bewegingsrichting van een gewricht.
Hierbij kunnen o.a. amplitude, kracht, ritme, duur en positie
van het gewricht worden gevarieerd. Een manipulatie is een
mobilisatie in een eindstand van een gewricht, uitgevoerd met
gedoseerde snelheid in een korte impuls. Het is een voor de
patiënt niet controleerbare beweging, waarbij een knappend
geluid kan optreden. De meeste patiënten ervaren dit als een
kortstondig, vreemd, maar niet pijnlijk gevoel. De effecten van
manuele therapie zijn veelal voor de patiënt direct merkbaar,
namelijk een duidelijke verbetering van de mobiliteit en afname
van de pijn. Dit schept voorwaarden voor verder optimaal
herstel.
Goede instructie, begeleiding en het geven van inzicht aan de
patiënt in verantwoord bewegingsgedrag is onderdeel van het
behandelprogramma(gemiddeld 6 behandelingen). Het
behandelprogramma wordt beëindigd wanneer voldaan is aan de
hulpvraag van de patiënt, of wanneer behandeling geen
verbetering laat zien ten aanzien van de hulpvraag van de
patiënt. Bij beëindiging van de behandeling rapporteert de
manueeltherapeut aan de verwijzer.
Over de beroepsorganisatie en
de kwaliteitsbewaking
De opleiding fysiotherapie biedt toegang tot het Koninklijk
Nederlands Genootschap voor Fysiotherapie (KNGF). Vervolgens
biedt de opleiding manuele therapie toegang tot het lidmaatschap
van de Nederlandse Vereniging voor Manuele Therapie (NVMT). De
NVMT een lidvereniging van het KNGF en is de erkende
beroepsinhoudelijke vereniging voor manueel therapeuten. Leden
van de NVMT vallen daarmee ook onder de klachtenregeling en het
tuchtrecht van het KNGF.
De manueeltherapeut is zodoende ook opgenomen in het Centraal
Kwaliteitsregister van het KNGF. In dit register staan ongeveer
2300 manueeltherapeuten. De meeste van deze manueel therapeuten
zijn tevens lid van de NVMT .
Om geregistreerd te kunnen blijven in het Centraal
Kwaliteitsregister zijn manueeltherapeuten o.a. verplicht tot
het volgen van bij- en nascholing. Het register wordt jaarlijks
geactualiseerd en is te vinden op internet
(www.fysionet.nl) en (www.nvmt.nl).
Manuele therapie en de
wetenschappelijke onderbouwing
Er is relatief veel
wetenschappelijk onderzoek gedaan naar de effectiviteit van
manuele therapie. In de Cochrane Library staan 5 reviews die
handelen over de effectiviteit van
manuele therapie bij lage rugklachten (Assendelft), nekklachten
(Gross), hoofdpijn (Bronfort), menstruatie problemen (Proctor)
en astma (Hondras). Bij de behandeling van chronische hoofdpijn
blijkt manuele therapie op de korte termijn effectiever dan
medicatie. Met name wat betreft de behandeling van (chronische)
nek- en rugklachten blijkt uit deze reviews dat manuele therapie
beter is dan niet behandelen, en even effectief is als
fysiotherapie of begeleiding door de huisarts.
Een probleem binnen deze Cochrane reviews is dat de kwaliteit en
grootte van de meeste
effectstudies gering is. Bovendien wordt inhoudelijke veelal
geen onderscheid gemaakt tussen verschillende vormen van manuele
therapie zoals chiropraxie, orthomanuele geneeskunde of
verschillen in manuele therapie tussen de verschillende landen
(opleidingen).
Wat opvalt in de Nederlandse situatie is dat de Nederlandse vorm
van manuele therapie in 4 grote effectstudies is geëvalueerd
(Bergman, Hoeksma, Hoving, Koes). Al deze studies waren (in
tegenstelling tot wat vaak wordt gezien) van hoge kwaliteit en
voldoende grootte. Tevens werd in deze studies geconcludeerd dat
manuele therapie effectiever is dan fysiotherapie of
huisartsbegeleiding. De verschillen tussen de resultaten van de
Nederlandse studies en de studies uitgevoerd in het buitenland
kunnen op toeval berusten, maar kunnen ook worden veroorzaakt
door de specifieke kennis en vaardigheden van de Nederlandse
manueel
therapeut. Naar dit laatste aspect wordt op dit moment onderzoek
gedaan aan het EMGO- instituut (VU Medisch Centrum).
Voorlopige conclusie uit deze studies is dat de manuele therapie
een effectieve behandeling is bij hoofdpijn, lage rug- en
nekklachten, schouderklachten en osteoarthrose.
Enkele voorbeelden:
hoofd- en nekpijn met het slecht
kunnen bewegen van de wervelkolom;
nek- en schouderklachten die
uitstralen tot in de armen;
rugklachten hoog in de rug met
rib en borstpijn;
lage rugklachten, eventueel met
uitstralende pijn naar de benen;
bepaalde vormen van duizeligheid
die opgewekt worden door het bewegen van de nek;
kaakklachten, eventueel in
combinatie met nekklachten.
Of manuele therapie ook uw klacht kan verhelpen, moet blijken
tijdens het onderzoek bij de eerste afspraak.
Manuele therapie